Bodembeschermende voorzieningen

Eisen waaraan bodembeschermende voorzieningen moeten voldoen

Bodembeschermende voorzieningen moeten aan de beste beschikbare technieken (BBT) voldoen om bodemverontreiniging te voorkomen. BBT staat voor de meest doeltreffende methoden die technisch en economisch haalbaar zijn. Het gaat dan om methoden om emissies en andere nadelige gevolgen voor het milieu te voorkomen. Alle informatie over BBT voor bodembescherming staat in het document Bodembescherming: combinaties van voorzieningen en maatregelen (BB-CVM) (pdf, 1.6 MB). Dit is de opvolger van de Nederlandse Richtlijn Bodembescherming (NRB).

Het BB-CVM geeft aan in welke bodemrisicocategorie een activiteit of bedrijfsproces valt. Ook geeft het BB-CVM aan welke bodembeschermende voorzieningen daarbij horen volgens BBT, om bodemverontreiniging te voorkomen of zoveel mogelijk te beperken.

Voor activiteiten die onder het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) vallen, is het niet noodzakelijk om naar het BB-CVM te kijken. Het Bal geeft per bodembedreigende activiteit aan wat de minimale bodembeschermende voorziening is, die moet worden toegepast. Daarnaast geeft het Bal in paragraaf 5.4.2 'Bodembeschermende voorzieningen' aan waar deze voorzieningen aan moeten voldoen. Alle bodembeschermende voorzieningen in het Bal voldoen aan BBT.

Bodembeschermende voorzieningen paragraaf 5.4.2 Bal

In het Bal is paragraaf 5.4.2 'Bodembeschermende voorzieningen' alleen van toepassing als dat bij milieubelastende activiteiten in de hoofdstukken 3 of 4 van het Bal is bepaald. Voor vergunningplichtige activiteiten moet uit het informatiedocument BB-CVM blijken of bodembeschermende voorzieningen noodzakelijk zijn.

Lekbak

Een lekbak heeft een opvangcapaciteit van ten minste 110% van de inhoud van de grootste verpakkingseenheid of opslagtank. Daarbij is de opvangcapaciteit ten minste 10% van de inhoud van alle opgeslagen stoffen samen. Ook wordt voorkomen dat er bodembedreigende stoffen of water in een lekbak blijft staan. Een lekbak mag niet zijn aangesloten op het vuilwaterriool (bedrijfsriolering).

Beoordeling vloeistofdichte bodemvoorziening

Een vloeistofdichte bodemvoorziening en het vloeistofdichte deel van het vuilwaterriool worden zo spoedig mogelijk na aanleg en eens per 6 jaar beoordeeld en goedgekeurd door een inspectie-instantie met een erkenning bodemkwaliteit voor AS SIKB 6700. Is deze aangelegd door een onderneming met een erkenning bodemkwaliteit voor BRL SIKB 7700? Dan hoeft deze pas 6 jaar na aanleg en vervolgens ten minste eenmaal per 6 jaar te worden beoordeeld en goedgekeurd.

Vuilwaterriool

Is een vloeistofdichte bodemvoorziening aangesloten op een vuilwaterriool (bedrijfsriool)? Dan moet het vuilwaterriool vanaf de vloeistofdichte bodemvoorziening tot aan de olieafscheider ook vloeistofdicht zijn.

Is de beoordeling bij het vloeistofdichte deel van het vuilwaterriool niet mogelijk volgens AS SIKB 6700? Dan kan de beoordeling plaatsvinden volgens het SIKB Rapport 2024-1 Onderhouds- en inspectieprogramma bedrijfsriolering. De jaarlijkse controle op gebreken wordt ook wel 'bedrijfsinterne controle' genoemd. Hij moet uitgevoerd worden volgens bijlage 6 bij de AS SIKB 6700.

Reparatie

Moet een vloeistofdichte bodemvoorziening of het vloeistofdichte deel van het vuilwaterriool naar aanleiding van de (jaarlijkse) bedrijfsinterne controle, zoals vermeld in artikel 5.19, lid 4 Bal gerepareerd worden? Dan wordt het gebrek binnen 3 maanden hersteld. Het is mogelijk de reparatie door een regulier bedrijf te laten uitvoeren. In dat geval moet er na de reparatie een beoordeling en goedkeuring plaatsvinden door een bedrijf of inspectie-instelling met een erkenning bodemkwaliteit voor AS SIKB 6700. Gebeurt de reparatie door een erkend bedrijf (bedrijf met erkenning bodemkwaliteit BRL SIKB 7700)? Dan geeft dit bedrijf een bewijs herstel onder certificaat (BHOC) af. Beoordeling en goedkeuring door een bedrijf met een erkenning bodemkwaliteit voor AS SIKB 6700 is na de reparatie niet nodig tot de zesjaarlijkse inspectie.

Moet er naar aanleiding van de zesjaarlijkse inspectie een reparatie uitgevoerd worden, zoals vermeld in artikel 5.19, lid 1 Bal? Dan moet na de reparatie altijd een beoordeling en goedkeuring uitgevoerd worden door een bedrijf met een erkenning bodemkwaliteit voor AS SIKB 6700. Daarna kan een Verklaring vloeistofdichte voorziening (VVV-verklaring) voor de gehele voorziening worden afgegeven.

Logboek bodembeschermende voorziening

Er wordt een logboek bijgehouden met gegevens over controles, beoordelingen, onderhoud en reparaties voor alle bodembeschermende voorzieningen.

Aan de hand van de gegevens in het logboek kan het bevoegd gezag controleren in hoeverre aan de artikelen in het besluit is voldaan. Het is daarvoor nodig dat het logboek aanwezig is. Dit mag ook in digitale vorm.

Verschillende typen bodembeschermende voorzieningen

Een bodembeschermende voorziening is een:

• vloeistofdichte bodemvoorziening
• aaneengesloten bodemvoorziening
• elementenbodemvoorziening
• lekbak
• geomembraanbaksysteem of
• vulpuntmorsbak

Dit staat in bijlage I, onder A Bal.

In het Bal is het begrip 'vloeistofkerende vloer of verharding' herzien. In plaats daarvan gelden nu de volgende begrippen voor dit type bodembeschermende voorzieningen:

• aaneengesloten bodemvoorziening: vloer, verharding of constructie die stoffen tijdelijk keert, waarvan eventuele onderbrekingen of naden zijn gedicht
• elementenbodemvoorziening: vloer, verharding of constructie die stoffen tijdelijk keert, waarvan eventuele onderbrekingen of naden niet zijn gedicht

Bij welke (vloei)stoffen een vloer of verharding als vloeistofkerend geldt, is met de splitsing naar een aaneengesloten bodemvoorziening en elementenbodemvoorziening duidelijk.

Voor sommige activiteiten met stoffen die bijvoorbeeld zo viskeus zijn als tandpasta of bitumen, kan een elementenbodemvoorziening voldoende bescherming leveren. Maar voor minder viskeuze stoffen, bijvoorbeeld zo viskeus als water, zijn elementen met open naden onvoldoende om bodemverontreiniging te voorkomen. Een aaneengesloten bodemvoorziening kan mogelijk wel voldoende zijn.

Specifieke zorgplicht voor bodembeschermende voorzieningen

Bodembeschermende voorzieningen moeten zodanig zijn dat morsen of lekken van bodembedreigende stoffen effectief wordt opgevangen en opgeruimd. Brandbare vloeistoffen moeten direct worden opgeruimd vanwege de veiligheid. Verder moet de voorziening bestand zijn tegen de inwerking van de stof en genoeg opvangcapaciteit bieden. Deze good housekeeping-maatregelen schrijft het Bal niet expliciet voor. Ze zijn een onderdeel van de specifieke zorgplicht. In het BB-CVM (pdf, 1.6 MB) staat in bijlage 1 een lijst met voorbeelden van good housekeeping-maatregelen.