Aquathermie en koudelozingen
Aquathermie gaat over het duurzaam verwarmen en koelen met warmte en koude uit water. Tijdens dat proces ontstaat vaak afvalwater dat geloosd moet worden. In sommige gevallen gaat het daarbij om koud water.
Soorten aquathermie en koudelozingen
Aquathermie heeft 3 varianten:
- Thermische Energie uit Oppervlaktewater (TEO)
- Thermische Energie uit Afvalwater (TEA)
- Thermische Energie uit Drinkwater (TED)
In sommige gevallen ontstaat hierbij afvalwater dat geloosd moet worden. Dit kan warm water zijn, maar ook koud water. Als het gaat om het lozen van koud water, dan heet dat een koudelozing. Een voorbeeld hiervan zijn de koudelozingen die ontstaan bij open TEO-systemen. Een open TEO-systeem onttrekt water aan een oppervlaktewaterlichaam en haalt daar warmte uit. Het afgekoelde water wordt daarna weer terug op het oppervlaktewater geloosd. Bij gesloten systemen is geen sprake van een lozing. Gesloten systemen hebben alleen een warmtewisselaar in het oppervlaktewater. Er is dus geen fysieke uitwisseling van water tussen het waterlichaam en de installatie.
Juridische duiding koudelozingen: koude is ook warmte
In artikel 6.55 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) Klik hier voor uitleg over dit begrip (opent als uitklapper) en in de definitie van lozingsactiviteit op een oppervlaktewaterlichaam in de Omgevingswet staat de term ‘warmte’. Bij TEO wordt dus alleen geen warmte maar koude geloosd. In fysische zin is warmte een maat voor de bewegingsenergie van moleculen. Koude is daarom eigenlijk ook warmte, namelijk de aanduiding van een relatief lage bewegingsenergie van moleculen.
Het lijkt logisch dat de wetgever met 'warmte' doelt op alle vormen van lozen van water met bewegingsenergie die afwijkt van het ontvangende oppervlaktewater. Zowel water met veel bewegingsenergie als water met weinig bewegingsenergie heeft immers effect op de kwaliteit van het ontvangende oppervlaktewater. Daarom moet onder de term ‘warmte’ in de Omgevingswet ook ‘koude’ worden verstaan.
Verschillende toetsingskaders voor warmte- en voor koudelozingen
Warmtelozingen hebben wel een ander toetsingskader dan koudelozingen. Een warmtelozing heeft namelijk andere ecologische effecten op het ontvangende oppervlaktewater dan een koudelozing. Maar dit doet niets af aan de interpretatie van het begrip ‘lozingsactiviteit op een oppervlaktewaterlichaam’. Een koudelozing valt daar ook onder.
Zoals gezegd is er bij gesloten systemen geen sprake van een lozing omdat er geen fysieke uitwisseling van water is tussen het waterlichaam en de installatie. Maar wel kan de warmtewisselaar effect hebben op de waterkwaliteit vanwege een verandering van de watertemperatuur. Het gaat hierbij om een beperkingengebiedactiviteit waarvoor regels kunnen gelden.
Meer informatie
- Handreiking voor beoordeling van ecologische effecten van TEO-systemen, versie 2 van STOWA
- Monitoringsadvies TEO-systemen effecten van koudelozing van STOWA
- Handreiking Aquathermie van de Unie van waterschappen.
Besluit activiteiten leefomgeving (Bal)
Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) is één van de 4 algemene maatregelen van bestuur (AMvB's) onder de Omgevingswet. Het Bal bevat regels van het Rijk over activiteiten in de fysieke leefomgeving.