Stoffiches

Wat zijn stoffiches?

Stoffiches zijn verantwoordingsdocumenten (geen kennisdocumenten). Ze bieden een generiek overzicht van:
• de belangrijkste oorzaken van normoverschrijdingen
• de maatregelen die daartegen zijn of kunnen worden genomen en
• de uitzonderingsgrond die bij normoverschrijding kan worden ingeroepen en de standaardmotivering die daarbij kan worden gebruikt.

De stoffiches zijn bedoeld als ondersteuning voor waterbeheerders bij de KRW-verantwoording. Per waterlichaam en normoverschrijdende stof dient de waterbeheerder altijd zelf te beoordelen in hoeverre de beschreven uitzonderingsgrond en bijbehorende standaardmotivering passend zijn voor de eigen situatie. Waar nodig vult of past de waterbeheerder deze zelf aan.

In sommige gevallen is nog geen standaardmotivering beschikbaar, maar is wel bekend welke KRW-uitzonderingsmogelijkheid en welke uitzonderingsgrond (onhaalbaar, onevenredig kostbaar, etc.) kan worden ingeroepen. Deze gevallen staan in de onderstaande lijst (de lijst dekt ook gevallen waarin wel stoffiches beschikbaar zijn). Het gaat om:

• de in te roepen uitzondering
• de in te roepen uitzonderingsgrond
• de aan te duiden motivatie in 1 zin

Voor een 7-tal stoffen wordt geen voorzet gedaan, omdat het hier (hoogstwaarschijnlijk) om lokale problematiek gaat.

Dit helpt de waterbeheerders bij het voldoen aan de uitvraag van het Waterkwaliteitsportaal (WKP) per 1 juli. Voor de uitvraag van 1 september moet ook een uitgebreidere motivatie worden ingevuld in WKP. Deze komt in de stoffiches. In de tabel is opgenomen of de motivatie in het stoffiche gereed is. De in de tabel opgenomen voorstellen voor uitzonderingen, uitzonderingsgronden en standaardmotiveringen zijn gedaan op basis van wat nu bekend is.

Tabel stoffiches KRW-probleemstoffen

PS = prioritaire stof, PSU = ubiquitaire prioritaire stof, SVS – specifieke verontreinigende stof

Toelichting nutriënten

1. Als de parameter nutriënten in een waterlichaam in hoofdzaak wordt overschreden door een lozing van een rwzi: gebruik de uitzondering uit de standaardmotivering voor rwzi’s.

2. Als de parameter nutriënten in een waterlichaam in hoofdzaak wordt overschreden door de landbouw:

   • Als de prognose over doelbereik in het waterlichaam als gevolg van staand beleid aangeeft dat op enige termijn na 2027 het nutriëntendoel wel bereikt zal worden zonder aanvullende maatregelen te nemen: vul als uitzondering in: doelfasering, en als uitzonderingsgrond: natuurlijke omstandigheden.
   • Als dit niet uit de prognose blijkt: vul als uitzondering in: doelverlaging, en als uitzonderingsgrond: onhaalbaarheid.

Voor deze prognose kan gebruik gemaakt worden van de eigen gegevens die hierover beschikbaar zijn bij de waterbeheerder of desgewenst van de gegevens die voortkomen uit het ‘Ex ante onderzoek 8e Actieprogramma Nitraatrichtlijn. Effecten van maatregelpakketten op de nutriëntenbelasting van grond- en oppervlaktewater, economie op bedrijfsniveau en overige indicatoren, Wageningen Environmental Research d.d. juli 2025 ’ en ‘Effecten van het mestbeleid op de uit- en afspoeling van meststoffen. Berekeningen voor de Evaluatie Meststoffenwet 2024, Wageningen Environmental Research d.d. oktober 2024.

Toelichting bij de tabel

Deze lijst van 38 stoffen is gebaseerd op de toestandsbeoordeling van de oppervlaktewaterlichamen in 2025. In 2026 en 2027 vindt opnieuw een toestandsbeoordeling plaats in het kader van de voorbereiding van de stroomgebiedbeheerplannen 2028-2033. Als een stof bij herbeoordeling niet langer als KRW-probleemstof wordt aangemerkt, is een verantwoording niet (meer) nodig. Ook kan het zijn dat resterende normoverschrijdingen alleen aan lokale omstandigheden zijn toe te schrijven. In die gevallen blijft er wel een stoffiche beschikbaar, maar wordt het onderdeel ‘verantwoording’ niet van een standaardmotivering voorzien. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij een aantal metalen, waarvan vanaf de toestandsbepaling 2026 nieuwe regionale natuurlijke achtergrondconcentraties worden meegewogen in het oordeel.

De stoffiches en bijbehorende standaardmotiveringen worden stapsgewijs ontwikkeld en gepubliceerd. Zodra een stoffiche gereed is, wordt deze direct op deze pagina beschikbaar gesteld.