Vijf meetboeien geplaatst voor zoutwatermeetnet Lauwersmeer
Rijkswaterstaat heeft in opdracht van Waterschap Noorderzijlvest, vijf meetboeien in het open water van het Lauwersmeer geplaatst. Daarmee startte de uitrol van een nieuw zoutwatermeetnet dat de komende jaren inzicht moet geven in de overgang van zoet naar zout water tussen het Lauwersmeer en de Waddenzee. De boeien vormen een belangrijke aanvulling op de meetpunten op land die Noorderzijlvest aan het realiseren is.
Waarom meetboeien in het meer?
De meetboeien registreren continu het zoutgehalte, op verschillende locaties en dieptes. In combinatie met de peilbuizen op land ontstaat zo een compleet beeld van de zoet zoutdynamiek in het gebied. De data laten zien hoe zoet en zout water zijn verdeeld in het meer en hoe het reageert op wateraanvoer, -afvoer en weersomstandigheden. Door het meetnet wordt inzichtelijk waar in het Lauwersmeer bijvoorbeeld zoutwater zit en hoe diep?
In de huidige situatie wordt voor de Kaderrichtlijn Water het chloridegehalte op één plek gemeten, bovendien op één diepte. Op die plek kan aan de oppervlakte sprake zijn van zoetwater, terwijl het op de bodem zout is. Zoet- en zoutwater mengen slecht; zout is zwaarder en stroomt onder zoet door. Gericht waterbeheer kan daarom alleen plaatsvinden op basis van meetpunten verspreid over het hele meer en op meerdere dieptes. Dan wordt zichtbaar wat het effect van beheermaatregelen is en welke seizoensverschillen zich aftekenen.
Het meetnet
Eind 2025 voerde Rijkswaterstaat met een meetboot metingen uit bij de R.J. Cleveringsluizen. Op basis van deze metingen zijn de locaties van de meetboeien in het noorden van het meer bepaald. Dit jaar worden nog meetpunten langs de randen van het meer aangelegd en worden de laatste grondwatermeetpunten gerealiseerd. In totaal gaat het om ongeveer 40 nieuwe meetpunten en daarmee ligt er een uitgebreid grond en oppervlaktewater zoutwater meetnet.
Eind 2026 is het gehele meetnet operationeel. Het onderzoek naar een zoet zoutovergang loopt tot en met 2028. Alle meetgegevens worden openbaar beschikbaar via het dataportaal van Noorderzijlvest.
Een belangrijke stap binnen PAGW
Het meetnet is onderdeel van het project Toekomstbestendig Lauwersmeer, dat valt onder de Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW). Doel is een geleidelijke, natuurlijke overgang tussen zoet en zout water in het noordelijk deel van het meer, terwijl het zuidelijk deel zoet blijft voor de landbouw. Met deze aanpak werken gebiedspartners aan een ecologisch sterkere en toekomstbestendige Waddenzee en Lauwersmeer.