Veranderingen in formulieren Rijk in Omgevingsloket per 1 oktober 2026

Voor wie belangrijk

Behandelt u aanvragen uit het Omgevingsloket bij een gemeente, provincie of omgevingsdienst of als regelanalist bij een gemeente? Of werkt u bij een klantcontactcentrum (KCC) van een overheidsorganisatie? Of dient u regelmatig aanvragen in via het Omgevingsloket? Dan is onderstaande informatie relevant voor u.

Veranderingen vanaf 1 oktober 2026

Het Rijk verwerkt elk kwartaal verbeterpunten in de toepasbare regels voor het Omgevingsloket. Dit kwartaal zijn er aanpassingen in indieningsformulieren in het onderdeel Aanvragen en in formulieren binnen de Vergunningcheck. Ook zijn maatregelen in het onderdeel Maatregelen op maat aangepast.

Het gaat dit keer vooral om het verwerken van wijzigingen in regelgeving en verbeteringen voor de gebruikersvriendelijkheid. Hieronder lichten we de belangrijkste veranderingen toe.

1. Veranderingen vanwege wetswijzigingen

Naar aanleiding van wetswijzigingen heeft het Rijk aanpassingen gedaan in verschillende formulieren. Het gaat om wijzigingen in het Verzamelbesluit Omgevingswet IENW bodem en water 2026 (Stb. 2026, 164) en de Verzamelregeling IenW bodem 2026 die per 1 oktober in werking treden.

Er zijn onder andere veranderingen voor de onderstaande activiteiten.

Graven in de bodem

Zoals eerder aangekondigd veranderen de rijksactiviteiten voor graven in de bodem. De huidige 2 activiteiten worden samengevoegd tot 1 nieuwe activiteit. Er komen een nieuwe indieningsformulieren voor de melding en informatieplicht en er zijn aanpassingen in de Vergunningcheck.

Dit heeft gevolgen voor gemeenten, omgevingsdiensten en aanvragers die werken met deze formulieren. Voor veel gemeenten heeft dit ook gevolgen voor de behandeldienstinstellingen. Meer hierover vindt u in het eerdere bericht Grote verandering voor indieningsformulieren graven in de bodem in Omgevingsloket per 1 oktober 2026.

Herbruikbare grond en baggerspecie

Voor de volgende activiteiten zijn aanpassingen in indieningsvereisten verwerkt in indieningsformulieren en de Vergunningcheck:

• Op de landbodem opslaan, zeven, mechanisch ontwateren of samenvoegen van zonder bewerking herbruikbare grond of baggerspecie: nieuwe indieningsvereisten voor bepaalde situaties in de formulieren voor de melding en informatie.
• In een oppervlaktewaterlichaam opslaan of samenvoegen van zonder bewerking herbruikbare grond of baggerspecie: nieuwe indieningsvereisten voor bepaalde situaties in de formulieren voor de melding en informatie.
• Opslaan, zeven, mechanisch ontwateren of samenvoegen van grond of baggerspecie die pas na bewerking herbruikbaar is: in het formulier voor de vergunningaanvraag vervallen 6 vragen.

Maatregelen voor milieubelastende activiteiten en lozingen

Door wijzigingen in regelgeving zijn daarnaast maatregelbestanden voor milieubelastende activiteiten en lozingen afkomstig van milieubelastende activiteiten aangepast.

Andere veranderingen vanwege wetswijzigingen

Verder zijn de volgende aanpassingen verwerkt in verschillende formulieren:

• Aan de informatieplichtvereisten Eindonderzoek bodem en Kaart van locaties met bodembedreigende stoffen is toegevoegd dat ook moet worden aangegeven om welke bodembedreigende stoffen het gaat. Dit raakt veel informatieplichten.
• Aangepaste toelichtingen voor het aanleveren van bodeminformatie als XML-bestand volgens SIKB0101 of met een BRO-ID. Dit raakt veel formulieren. Meer hierover vindt u op de pagina Gebruiken van bodeminformatiesystemen.
• Een aangepaste benaming van BRL SIKB 6000 en KRL SIKB 7000. De nieuwe naam is: ‘Milieukundige begeleiding van graven in de bodem, saneren van de bodem, grondwatersanering, ingrepen in de waterbodem en nazorg’. Dit is relevant bij vele informatieplichten. De toelichting die ervoor wordt gebruikt is erop aangepast.

2. Verbeteringen in formulieren en Vergunningcheck

In verschillende indieningsformulieren voor Aanvragen en vragenformulieren voor de Vergunningcheck en Maatregelen op maat zijn kleine verbeteringen doorgevoerd. Het gaat onder andere om tekstuele verbeteringen in vragen en toelichtingen en aanpassingen in de volgorde van bijlagen.

Het gaat onder andere om de onderstaande veelgebruikte formulieren.

Slopen van een bouwwerk of gedeelte daarvan of asbest verwijderen – Melding en Vergunningcheck

In het meldingsformulier is een toelichting bij een vraag verduidelijkt. Hierdoor is duidelijker hoe gebruikers de vraag moeten invullen. Deze aanpassing is ook verwerkt in de Vergunningcheck.

Overig bouwwerk bouwen - Vergunningcheck

In deze Vergunningcheck zijn enkele vragen tekstueel aangepast. De inhoud en uitkomst van de check blijven gelijk.

3. Veranderingen in aantal aansluitpunten voor gemeenten

De wijzigingen in de regelgeving hebben ook gevolgen voor verschillende aansluitpunten voor gemeenten. Overheden gebruiken een aansluitpunt als ze maatwerkregels hebben en deze ook willen opnemen in de toepasbare regels.

Het Rijk heeft contact opgenomen met de gemeenten die deze aansluitpunten gebruiken. Deze gemeenten moeten de aanpassingen van het Rijk verwerken in hun eigen toepasbare regels.

Dit betekent het voor u

Vergunningverleners ontvangen bij aantal formulieren andere informatie

Werkt u als vergunningverlener en ontvangt u aanvragen uit het Omgevingsloket? Dan merkt u vanaf 1 oktober 2026 dat bij een aantal indieningsformulieren sommige vragen zijn aangepast of uitgebreid. Voor de rijksactiviteit Graven in de bodem ontvangen gemeenten nieuwe formulieren.

Medewerkers bij klantcontactcentrum kunnen vragen krijgen

Werkt u bij een klantcontactcentrum? Dan kunt u mogelijk vragen krijgen van inwoners en bedrijven over deze veranderingen in het Omgevingsloket.

Regelanalisten bij gemeenten controleren lokale regels bij aansluitpunt

Werkt u als regelanalist bij een gemeente? En gebruikt u een aansluitpunt dat gaat veranderen? Dan verwerkt u de wijzigingen van het Rijk in uw lokale toepasbare regels. Meer over het verwerken van veranderingen in aansluitpunten vindt u op de pagina Toepasbare regels voor maatwerkregels toevoegen met een aansluitpunt.

Aanvragers krijgen melding dat vragen zijn veranderd

Aanvragers die na 1 oktober 2026 verder werken in een gewijzigd formulier, zien in het Omgevingsloket dat vragen zijn aangepast en dat zij hun antwoorden en bijlagen moeten controleren. Dit geldt ook voor opgeslagen resultaten van de Vergunningcheck en voor maatregelenoverzichten.

Het advies is daarom om indieningsformulieren met veranderingen in te dienen vóór 1 oktober. Of te wachten tot na 1 oktober met het beantwoorden en invullen van de vragen.

Veranderingen bekijken

Het Rijk publiceert veranderingen op de productieomgeving én de pre-productieomgeving van het Omgevingsloket. Deze worden gepubliceerd met 1 oktober 2026 als datum van inwerkingtreding.

Voor de nieuwe indieningsformulieren voor graven in de bodem zijn voorbeeldformulieren beschikbaar. Deze vindt u op Voorbeeldformulieren beschikbaar voor nieuwe indieningsformulieren graven in de bodem.

Meer informatie

• Publicatie Verzamelbesluit Omgevingswet IenW Bodem en water 2026
• Overzicht van rijksactiviteiten in het Omgevingsloket met bron in regelgeving