Tijdlijn ontwikkelingen EPBD IV
In mei 2024 is Europese overeenstemming bereikt over de herziene EPBD: EPBD IV (Energy Performance of Buildings Directive). Het doel is een emissievrije gebouwenvoorraad in 2050, met tussentijdse doelen en eisen. Nederland moet dit voor eind mei 2026 vertalen naar het nationale beleid. De implementatie wordt in tranches opgedeeld. Uitleg over de artikelen vindt u via Toelichting per artikel EPBD IV. Hieronder staan de ontwikkelingen.
Het eerste deel van de nieuwe regels van de EPBD IV gaat gelden vanaf 29 mei 2026. De regels gaan stapsgewijs in tussen 2026 en 2033. Ze bevatten wijzigingen voor het onderwerp energiebesparing in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en de Omgevingsregeling (Or). Deze tranche gaat over de volgende onderwerpen:
- bepalingsmethode energieprestatie gebouwen
- zonne-energie op gebouwen
- technische bouwsystemen
- laadpalen en fietsparkeerplekken
- gegevensuitwisseling energieprestatie gebouwen
- het uitbreiden van de informatie op het energielabel en verplichting van het energielabel voor monumenten
- de wijze van het uitvoeren van keuringen van gebouwinstallaties en het rapporteren daarover
In de nieuwe versie van NTA 8800 (NTA 8800:2026) zijn wijzigingen doorgevoerd die noodzakelijk zijn om te voldoen aan Richtlijn (EU) 2024/1275 over de energieprestatie van gebouwen. Verder zijn wijzigingen doorgevoerd om de kwaliteit van de bepaling van de energieprestatie beter te kunnen waarborgen.
Zie de Consultatie energiebepalingsmethode NTA (deze consultatie is inmiddels gesloten).
Dit besluit vormt de eerste tranche van de implementatie van Richtlijn (EU) 2024/1275 over de energieprestatie van gebouwen (afgekort met EPBD IV). Het besluit voert daartoe nieuwe bepalingen in het Besluit bouwwerken leefomgeving, het Besluit kwaliteit leefomgeving en Omgevingsbesluit in.
Zie de Consultatie EPBD IV 1e tranche (deze consultatie is inmiddels gesloten).
De wijziging van het Bbl worden gevolgd door de consultatie van de bijbehorende aanpassing van de Omgevingsregeling. Deze vormen samen de eerste tranche van de implementatie van Richtlijn (EU) 2024/1275 over de energieprestatie van gebouwen (afgekort met EPBD IV).
Deze consultatie gaat specifiek over de artikelen 13, 16 en 19 tot en met 24 van de richtlijn EPBD IV. De consultatie loopt tot en met 20 maart 2026.
In mei 2026 zullen de wijzigingen van het Bbl en de Omgevingsregeling bekendgemaakt worden. Na plaatsing in het Staatsblad (Bbl) en de Staatscourant (Omgevingsregeling) treden op 29 mei 2026 de wijzigingen in werking.
Het tweede deel van de nieuwe regels van de EPBD IV worden in 2027 gewijzigd. Deze verplichtingen gaan beide gelden per 1 januari 2028. Ze bevatten wijzigingen voor het Bbl over:
- ZEB-eisen (zero emission buildings) voor nieuwbouw van overheidsorganisaties vanaf 2028
- de verplichting om de emissies gedurende de levenscyclus te berekenen voor nieuwbouw met een gebruiksoppervlakte van meer dan 1000 m2 en de uitkomst op het energielabel te zetten. Deze berekening heet whole life cycle global warming potential (wlc-gwp).
Tussen maart en mei 2026 vindt de internetconsultatie plaats over de tweede tranche EPBD IV wijzigingen van het Bbl. Deze consultatie gaat over de aanpassing van de huidige BENG-eisen naar tijdelijke ZEB eisen voor nieuwe gebouwen van overheidsinstanties.
Tussen augustus en oktober 2026 vindt de internetconsultatie plaats over de tweede tranche EPBD IV-wijzigingen van de Omgevingsregeling. Deze consultatie gaat over de bepalingsmethode wlc-gwp.
Vaststelling en bekendmaking aangescherpte nieuwbouweisen voor overheidsinstanties die gelden van 1 januari 2028 tot 1 januari 2030.
Inwerkingtreding aangescherpte nieuwbouweisen voor overheidsinstanties en bepalingsmethode wlc-gwp.
Het derde deel van de nieuwe regels van de EPBD IV wordt in 2027 vastgesteld en gaan gelden vanaf 2030. Ze bevatten wijzigingen over:
- Minimum energieprestatie-eisen (MEPS) utiliteitsbouw
- ZEB-eisen (zero emission buildings) voor bestaande bouw
Tussen augustus en oktober 2026 vindt de internetconsultatie plaats over de derde tranche EPBD IV wijzigingen van het Bbl. deze consultatie gaat over de minimum energieprestatie-eisen voor utiliteitsgebouwen die per 2030 en 2033 gaan gelden en het ZEB-niveau voor de bestaande gebouwen.
Tussen augustus en oktober 2026 vindt de internetconsultatie plaats over de derde tranche EPBD IV wijzigingen van de Omgevingsregeling.
In juni 2027 zullen de wijzigingen van het Bbl en de Omgevingsregeling bekendgemaakt worden.
Inwerkingtreding MEPS (slechtst presterende utiliteitsbouw moet verbeterd zijn) en inwerkingtreding ZEB-eisen voor bestaande gebouwen.
Het vierde deel van de nieuwe regels uit de EPBD IV wordt in 2029 vastgesteld en treedt op 1 januari 2030 in werking. De vierde tranche bevat wijzigingen over:
- Herijking ZEB-eisen voor nieuwbouw (2028) en wlc-gwp (2030)
- Nieuwe indeling energielabels
- Gemoderniseerde bepalingsmethode energielabel
De planning van de vierde tranche wordt verder aangevuld wanneer deze informatie beschikbaar komt.