Ga naar de inhoud
Direct naar
  • Contact
  • Stel uw vraag
Informatiepunt Leefomgeving, Kenniscentrum van de overheid
Zoeken in deze site
  1. Home ›
  2. Thema's ›
  3. Lucht ›
  4. Vaststellen luchtkwaliteit ›
  5. Emissies Scheepvaart
  • Home
  • Actueel
  • Regelgeving
  • Thema's
  • Digitaal stelsel
  • Contact
  • Contact
  • Stel uw vraag

Scheepvaartemissies

De bijdrage van scheepvaart op de luchtkwaliteit is opgenomen in de grootschalige concentratiekaarten. Wilt u de bijdrage van de scheepvaart zelf berekenen? Gebruik dan de emissie- en bronkenmerken die TNO heeft samengesteld voor de zee- en binnenvaartschepen.

Bijdrage zee- en binnenscheepvaart opgenomen in de GCN

In de Grootschalige Concentratiekaarten Nederland (GCN) is de scheepvaartemissie in Nederland verwerkt. Op grote schaal is dus rekening gehouden met de bijdrage van de zee- en binnenscheepvaart op de luchtkwaliteit.

U hoeft in uw onderzoek naar de luchtkwaliteit dan ook meestal niet apart rekening te houden met de bijdrage van de scheepvaart.

Modelleren van de scheepvaartemissies

Als u een onderzoek doet naar de invloed van de zee- of binnenscheepvaart op de luchtkwaliteit, gebruikt u het rapport van adviesbureau DNV GL. Ook gebruikt u de emissie- en bronkenmerken die TNO heeft samengesteld voor de zee- en binnenvaartschepen.

Adviesrapport van DNV GL

Het adviesbureau DNV GL heeft in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) een onderzoek uitgevoerd naar de verspreiding van emissies in de lucht bij binnenvaartschepen (pdf, 3.1 MB). Met deze meetresultaten is de implementatie van het Nieuw Nationaal Model (NNM), met een rekenmodule voor scheepvaart, gevalideerd.

Het rapport gaat onder andere in op het verloop van de verticale verspreiding en pluimstijging door warmte van de emissie. Het rapport helpt u bij het berekenen van concentraties door scheepvaart.

In het modelleren van de verspreiding van de scheepvaartemissie onderscheiden we in ieder geval 3 verschillende situaties:

  1. varende schepen: modelleren met een scheepvaartmodel (implementatie NNM)
  2. manoeuvreren in de haven: bij benadering modelleren als puntbron met de standaardrekenmethode luchtkwaliteit 3 (SRM-3)
  3. liggend aan de wal: bij benadering modelleren als puntbron met SRM-3.

Kentallen zeeschepen

Voor stikstofdepositieberekeningen in AERIUS stelt TNO jaarlijks emissiekentallen voor zeeschepen op. Het Handboek Data AERIUS 2025 v2 geeft uitleg over de emissiefactoren en bronkenmerken voor zeescheepvaart. In het handboek staat de actuele link naar de dataset van TNO. De dataset bevat de karakteristieken van zeeschepen varend op zee, varend binnengaats en stilliggend in de haven.

Kentallen binnenvaartschepen

Voor het berekenen van de emissiegegevens van binnenvaartschepen, heeft TNO het rekenmodel PRELUDE (xlsm, 543 kB) ontwikkeld en hier een Excel-applicatie van gemaakt. De eerste versie van PRELUDE heeft TNO in 2011 gemaakt in opdracht van het ministerie van IenW. In 2013 heeft TNO het rekenmodel vernieuwd. Begin 2016 zijn enkele emissiekentallen toegevoegd en enkele verwijderd.

Met de Excel-applicatie PRELUDE berekent u op relatief eenvoudige wijze emissiegegevens voor verschillende categorieën binnenvaartschepen. De emissiegegevens voert u in in de rekenmodellen om de bijdrage van de binnenvaart te berekenen. Naast de NOx-emissies en PM10-emissies, kunt u met PRELUDE ook de warmte-output (MW) vaststellen.

TNO heeft bij het rekenmodel een handleiding voor PRELUDE (pdf, 1.4 MB) geschreven. In de handleiding licht TNO de achtergrond en de werking van het rekenmodel toe.

Let op: de Excel-applicatie PRELUDE gebruikt macro's. Als u een foutmelding krijgt over een niet-werkende macro, heeft dit mogelijk te maken met uw beveiligingsinstelling. Kunt u die zelf niet veranderen? Neemt u dan contact op met uw eigen systeembeheerder.

Meer informatie

  • Het Nieuw Nationaal Model (NNM)
  • Overzichtspagina Vaststellen luchtkwaliteit


delen

  • Delen op LinkedIn

pdf maken

  • pdf maken

Vraag het onze experts!

Heeft u beroepsmatig te maken met regelgeving over de leefomgeving, de Omgevingswet of het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO)? Hierover kunt u vragen stellen aan onze helpdesk. Wilt u als inwoner meer weten over deze onderwerpen? Neem dan contact op met uw gemeente.

Stel uw vraag

IPLO geeft uitleg, deelt kennis en ondersteunt ministeries

Het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) is het kenniscentrum van de overheid voor de fysieke leefomgeving. Wij ondersteunen professionals van overheden, omgevingsdiensten en brancheorganisaties met betrouwbare informatie over de wetten en regels van de leefomgeving, het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) en het Omgevingsloket. Meer informatie vindt u op onze pagina Over IPLO.

Service

  • Over IPLO
  • Abonneren
  • Contact
  • Archief
  • IPLO op LinkedIn

Over deze site

  • Verantwoording
  • Toegankelijkheid
  • Privacyverklaring
  • Cookies
  • Kwetsbaarheid melden
Rijksoverheid
UvW - Unie van Waterschappen
VNG - Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Interprovinciaal overleg - IPO